top of page

Aceleração e angústia: o tempo desritmado da vida contemporânea

15 de mai. de 2025
2 min de leitura

Vivemos em uma época marcada pela aceleração do tempo.


Adara Sánchez Anguiano | Behance

Não o tempo físico, mas o tempo vivido — aquele que organiza nossas experiências, relações e expectativas. Essa aceleração, longe de ser neutra, tem produzido efeitos psíquicos e existenciais profundos, entre eles, uma forma específica de angústia: a sensação constante de estar em atraso em relação a si mesmo e ao mundo.


O filósofo alemão Hartmut Rosa, na obra Alienação e aceleração, propõe que a modernidade tardia esteja estruturada em torno de um imperativo de “aceleração social”, isto é, a intensificação contínua do ritmo da vida em três níveis:

  • técnico (inovações),

  • social (mudanças culturais e institucionais) e

  • individual (pressão por produtividade e atualização).


O resultado, segundo Rosa, é uma forma de alienação onde não conseguimos mais nos relacionar de modo significativo com o mundo — tudo passa depressa demais para que possamos absorver e compreender


A angústia, nesse cenário,

surge não de uma falta de

opções, mas de um excesso delas


Essa aceleração está diretamente ligada ao que Byung-Chul Han chama de “sociedade do desempenho”, na qual o sujeito é ao mesmo tempo explorador e explorado. Em Sociedade do cansaço, Han afirma que a liberdade contemporânea tornou-se compulsão por autoaperfeiçoamento. Não há mais um patrão externo, mas uma voz interna que nos exige sermos mais eficientes, produtivos e conectados — o tempo todo. A angústia, nesse cenário, surge não de uma falta de opções, mas de um excesso delas, que nos paralisa e esgota.



Adara Sánchez Anguiano | Behance

Na vida cotidiana, isso se manifesta em sintomas comuns: dificuldade de concentração, sensação constante de insuficiência, crises de ansiedade ligadas ao futuro incerto, e até o esvaziamento de relações afetivas, pois a lógica da aceleração reduz o tempo disponível para o encontro e o cuidado. A filosofia, nesse contexto, pode exercer um papel terapêutico e crítico, ao revelar como certas estruturas sociais produzem sofrimento psíquico.


Retomar a crítica do tempo, como fazia Heidegger em Ser e Tempo, torna-se crucial. Para ele, a angústia autêntica é aquela que nos coloca diante da finitude e nos chama à responsabilidade por nossa existência. Mas, na sociedade atual, a angústia é muitas vezes desviada ou abafada por distrações e acelerações que impedem esse confronto existencial.


É preciso, portanto, pensar em estratégias de “desaceleração” como forma de resistência ética. Isso não significa recusar o mundo moderno, mas recuperar o direito de ritmar a própria vida, de fazer pausas, de estar presente nas relações e nos processos. A filosofia não oferece respostas prontas, mas propõe um exercício constante de lucidez diante de um tempo que tenta nos desorientar.




Referências:


HAN, Byung-Chul. Sociedade do cansaço. Petrópolis: Vozes, 2017.

HEIDEGGER, Martin. Ser e tempo. Trad. Fausto Castilho. 2. ed. Petrópolis: Vozes, 2012.

ROSA, Hartmut. Alienação e aceleração: por uma crítica da temporalidade na modernidade tardia. Trad. Alessandro Marcos Ribeiro. São Paulo: Unesp, 2019.




Veja também:


UNIVERSO DOS SONHOS TÉCNICOS - Como as inteligências artificiais redefinirão nossa imaginação





Cursos com certificação

Você já considerou como a filosofia pode ser uma ferramenta poderosa para enfrentar os desafios do mundo real?


Posts recentes

Ver tudo

19 comentários


b52 Ừ thì đang bàn mấy nền tảng giải trí online nên mình mở thử coi nó bày biện ra sao, kiểu lướt qua vài phút cho đỡ “mù chữ” chứ không có ý đào sâu, mà công nhận trang này nhìn sạch sẽ hơn mình tưởng, kéo xuống là bắt nhịp được ngay. Mình thích nhất là phần nội dung chia thành từng khối rõ ràng, mắt không phải đảo liên tục để tìm chỗ đang đọc. Chữ và khoảng trắng vừa đủ nên đọc lướt cũng không mệt. Menu để khá dễ thấy, chuyển mục cái là tới, không bị vòng vo. Mấy ô thông tin dạng danh sách nhìn gọn, không kiểu nhồi nhét. Nói chung cảm…

Curtir

xx88 com dạo này thấy bạn bè nhắc hoài nên mình cũng bấm vào xem thử cho biết thôi. Mình không có ngồi tìm hiểu sâu hay làm gì nhiều, kiểu lướt nhanh xem giao diện có dễ nhìn không. Cảm giác đầu tiên là trang sắp xếp khá thoáng, chia nội dung thành từng khối rõ ràng nên mắt mình bắt nhịp nhanh, không bị ngợp chữ. Mấy chỗ hiển thị thông tin theo dạng bảng cột nhìn cũng gọn gàng, liếc qua là hiểu đại khái, không phải căng mắt đọc từng dòng. Mình thích nhất là cái menu để ở vị trí dễ thấy, bấm qua lại giữa các mục khá mượt, không phải mò. Nói chung…

Curtir

Bài viết khá hay và dễ theo dõi, cảm ơn bạn đã chia sẻ. Mình đọc đoạn nói về hỗ trợ đồng đội, trị liệu theo hướng tôn trọng trải nghiệm thấy rất chạm, nên mình lưu lại bài này. Mình cũng hay theo dõi thống kê XSMB mỗi ngày nên tự gom lại thành một trang để lúc cần tra cho nhanh. Ai quan tâm thì ghé xem https://kn.gravatar.com/soicauxsmbpro

Curtir

https://qq88.fun/ mình lướt thấy bạn bè nhắc nên bấm vào xem thử cho biết thôi. Không có ngồi tìm hiểu sâu hay chơi gì, chủ yếu tò mò giao diện nhìn có dễ chịu không. Vào cái là thấy trang sắp xếp khá gọn, kiểu chia thành từng khối nội dung nên mắt bắt nhịp nhanh, không bị “ngợp” như mấy site hay nhồi chữ. Mình thích nhất là thanh menu để ngay chỗ dễ nhìn, bấm qua lại mấy phần không phải kéo lên kéo xuống nhiều. Mấy ô/bảng thông tin cũng canh theo cột rõ ràng, chữ không quá nhỏ nên đọc lướt ổn. Nói chung cảm giác dùng nhanh, đỡ rối, nhất là cách họ chia block…

Curtir

Trước giờ mình khá kỹ vụ addon Minecraft PE, toàn phải ngồi chọn lọc rồi thử ghép với resource pack một hồi mới dám cài, vì lỡ đụng nhau là game dễ giật lag. Mình thường ưu tiên shader dạng nhẹ nhẹ cho máy yếu, thêm vài map lạ để đổi gió cho thế giới nhìn đỡ đơn điệu. Trong mấy nhóm chơi chung, mọi người hay rủ nhau bàn addon kiểu furniture hay alien invasion, rồi chấm sao, nhận xét này kia để biết cái nào ổn. Mình thì không thích tải theo tin đồn, nên hay tìm chỗ có cập nhật đều. Hồi trước mình tình cờ đọc vài gợi ý trên thuvienmc.com nên đỡ phải mò lung…

Curtir
bottom of page